Ҡөрьән ҡулланмаһы

Һүҙлек مسرد

Muslim Chat Ҡөрьән ҡулланмаһынан

Был һүҙлек Muslim Chat-та — Ҡөрьәндә, уның ҡыраәтендә һәм ҡушымтаның үҙендә — ҡулланылған ғәрәп һәм ислам һүҙҙәрен ябай тел менән аңлата.

Терминдар

A
Аҙан أذان
Биш ваҡыт намаҙҙың һәр береһе алдынан әйтелгән намаҙға саҡырыу. Muslim Chat-тағы намаҙ ваҡыттары һеҙҙең ҡалағыҙ өсөн һәр аҙандың ҡасан булыуын күрһәтә.
Аят آية
Ҡөрьәндең бер аяты (ғәрәпсә күплек формаһы — айәт); был һүҙ шулай уҡ «билдә, ғәләмәт» тигәнде аңлата. Хафс ҡыраәте эйәргән иҫәп буйынса Ҡөрьәндә 6,236 аят бар. Muslim Chat-та аяттың һанына баҫып, уны тыңларға, билдәләп ҡуйырға йәки чатҡа ебәрергә мөмкин.
Әл-Әзһәр الأزهر
Ҡаһирәлә унынсы быуатта нигеҙләнгән мәсет һәм университет, донъялағы иң боронғо ислам ғилеме үҙәктәренең береһе. Мәхмүд Хәлил Әл-Хосари шунда уҡыған.
B
Бисмилла بسم الله
«Аллаһ исеме менән» — 114 сүрәнән 113 сүрәне асҡан һүҙҙәр. Бисмилла тураһындағы мәҡәләне ҡарағыҙ.
D
Доға دعاء
Аллаһтан теләһә ҡасан үҙ һүҙҙәрең менән нимәлер һорау.
H
Хәҙиә هدية
Бүләк. Muslim Chat бөтә мосолман өммәтенә хәҙиә булараҡ тәҡдим ителә — «бушлай» урынына ошо һүҙ ҡулланыла — күберәк теләүселәр өсөн Premium мөмкинлектәре менән.
Хафиз حافظ
Бөтә Ҡөрьәнде ятлаған кеше (күплеге хуффаз). Көньяҡ Азиялағы күп хафиздар 15 юллы Һинд-Пак Мөсхәфе буйынса өйрәнә.
Хафс ғән Ғасим حفص عن عاصم
Ҡөрьән ҡыраәтенең Күфәләге оҫта ҡари Ғасимдан уның шәкерте Хафс аша тапшырылған риүәйәте. Бөгөн ул иң киң таралған; Muslim Chat-тағы текст, Мөсхәф биттәре һәм бөтә ҡыраәттәр уға эйәрә.
Хаж حج
Зөлхизә айында Мәккәгә ҡылынған хаж сәфәре; мөмкинлеге булған һәр мосолманға ғүмерендә бер тапҡыр фарыз.
Хәләл حلال
Исламда рөхсәт ителгән. Muslim Chat — хәләлгә нигеҙләнгән мессенджер: реклама юҡ, видеошылтыратыу юҡ һәм ваҡытты бушҡа уҙғарыу өсөн эшләнгән бер нәмә лә юҡ.
Хәрәм حرام
Исламда тыйылған. Muslim Chat видеошылтыратыуҙы аңлы рәүештә индермәй.
Хифз حفظ
Ҡөрьәнде ятлау. Muslim Chat-та аятты йәки битте өс тапҡыр, биш тапҡыр йәки туҡтауһыҙ ҡабатларға мөмкин, был хифзға ярҙам итә.
Һижрәт هجرة
Пәйғәмбәр Мөхәммәд ﷺ һәм тәүге мосолмандарҙың милади 622 йылда Мәккәнән Мәҙинәгә күсеүе; ислам (һижри) календары шунан иҫәпләнә.
I
Имам إمام
Йәмәғәт намаҙын алып барған кеше; шулай уҡ күренекле ғалимға ихтирам йөҙөнән бирелгән титул.
J
Жүз (пара) جزء
Ҡөрьәндең 30 тигеҙ өлөшөнөң береһе; Көньяҡ Азияла пара тип атала. Йөз тураһындағы мәҡәләне ҡарағыҙ.
K
Кәғбә الكعبة
Мәккәләге Мәсжид әл-Харамдың уртаһында урынлашҡан Аллаһ Йорто, мосолмандар намаҙҙа уға ҡарап баҫа.
Король Фәһд комплексы مجمع الملك فهد
Мәҙинәләге Король Фәһд исемендәге Изге Ҡөрьәнде баҫыу комплексы, 1984 йылда асылған. Ул Мәҙинә Мөсхәфен миллионлаған данала баҫа, ә уның цифрлы ғосмани тексы һәм шрифттары Muslim Chat-та ҡулланыла.
M
Мәккә һәм Мәҙинә сүрәләре مكي ومدني
Һижрәткә тиклем Мәккәлә иңдерелгән сүрәләр — Мәккә сүрәләре; унан һуң Мәҙинәлә һәм уның тирәһендә иңдерелгәндәре — Мәҙинә сүрәләре. Мәккә һәм Мәҙинә сүрәләре тураһындағы мәҡәләне ҡарағыҙ.
Әл-Мәсжид ән-Нәбәүи المسجد النبوي
Мәҙинәләге Пәйғәмбәр мәсете, уны Һижрәттән һуң тәүге тапҡыр Пәйғәмбәр Мөхәммәд ﷺ төҙөгән. Сәғд Әл-Ғамиди 2009 йылда унда ҡунаҡ имам булараҡ тәрәүих намаҙын уҡытҡан.
Мәсжид әл-Харам المسجد الحرام
Мәккәләге Кәғбә тирәһендәге Изге мәсет, мосолмандар намаҙҙа уға ҡарап баҫа. Әбдер-Рахман Әс-Сөдәйс 1984 йылдан бирле уның имамдарының береһе.
Мөжәүүәд مجود
Оҙон, биҙәкле һуҙымдар менән әкрен, моңло ҡыраәт ысулы; ғәҙәттә йыйындарҙа һәм радиола тыңлаусылар өсөн башҡарыла. Әбдел-Бәсит һәм Әл-Миншәүи ошо ысул менән данлыҡлы.
Мөрәттәл مرتل
Тәжүид менән үлсәүле, ашыҡмайынса уҡыу; көндәлек тыңлау, өйрәнеү һәм Мөсхәф буйынса эйәреп барыу өсөн яраҡлы. Muslim Chat-тағы бөтә алты ҡыраәт тә — мөрәттәл.
Мөсхәф مصحف
Ҡөрьәндең яҙма нөсхәһе. Muslim Chat-та уның икәүһе бар: Һинд-Пак Мөсхәфе һәм Мәҙинә Мөсхәфе. Мөсхәф тураһындағы мәҡәләне ҡарағыҙ.
N
Нәшид نشيد
Ислами йыр йәки көйләп әйтелгән һүҙҙәр, ғәҙәттә музыка ҡоралдарынан башҡа башҡарыла.
Q
Ҡари قارئ
Ҡөрьән уҡыусы (күплеге ҡурра), бигерәк тә тәжүид һәм канонлы ҡыраәттәрҙә өйрәнгән кеше. Muslim Chat-тағы ҡариҙар исемлеген ҡарағыҙ.
Ҡираәт قراءات
Ҡөрьәнде уҡыуҙың тәүге оҫта ҡариҙарҙан уларҙың шәкерттәре аша тапшырылған канонлы ысулдары. Әл-Хосари ун ҡыраәттең оҫтаһы булған һәм уларҙың бер нисәһен яҙҙырған.
R
Рамаҙан رمضان
Ислам календарының туғыҙынсы айы, ураҙа айы; Ҡөрьәндең иңдерелеүе ошо айҙа башланған. Күп мосолмандар Рамаҙанда көн һайын бер йөз (пара) уҡый.
S
Сәләт (намаҙ) صلاة
Көндәлек биш намаҙ — иртәнге (фәжер), өйлә, икенде, аҡшам һәм ястү; уларҙы намаҙ тип тә атайҙар. Muslim Chat уларҙың ваҡыттарын һеҙҙең ҡала өсөн күрһәтә.
Сүрә سورة
Ҡөрьәндең бер бүлеге. Улар 114: Әл-Фатиха сүрәһенән алып Ән-Нас сүрәһенә тиклем; Әт-Тәүбәнән башҡа һәр сүрә Бисмилләһ менән башлана. Бында һәр сүрәнең үҙ бите бар.
T
Тәфсир تفسير
Ҡөрьәнде аңлатыу һәм уға шәрех.
Тәжүид تجويد
Дөрөҫ уҡыу ҡағиҙәләре: һәр хәреф нисек әйтелә, ҡайҙа өндәр оҙайтыла йәки танау аша әйтелә, ҡайҙа туҡтарға кәрәк.
Тәрәүих تراويح
Рамаҙандың төнгө намаҙҙары, уларҙа Ҡөрьәндән оҙон өлөштәр уҡыла — йыш ҡына һәр төндә бер жүз, шулай итеп ай эсендә бөтә Ҡөрьән уҡылып бөтә.
Тиләүәт تلاوة
Ҡөрьән уҡыу. Muslim Chat-та тиләүәт аят артынан аят яңғырай, ә Мөсхәф бите уға эйәреп бара.
U
Өммәт أمة
Бөтә донъя мосолмандары берлеге.
Ғосман яҙыуы الرسم العثماني
Хәлифә Ғосман ибн Ғәффән таратҡан нөсхәләрҙә яҙылғанса Ҡөрьәндең яҙылышы. Мәҙинә Мөсхәфе уға теүәл эйәрә.

Шулай уҡ ҡарағыҙ

Был бит һуңғы тапҡыр 2026 йылдың 3 октябрендә яңыртылды.

Muslim Chat-ты алығыҙ

Бөтә мосолман өммәтенә хәҙиә — Android, iPhone, Windows, Mac, Linux һәм веб өсөн, күберәк теләүселәргә Premium мөмкинлектәре менән.